การผ่าตัดแบบ Day Surgery คืออะไร กลับบ้านวันเดียวได้ไหม
อัพเดทล่าสุด: 9 ก.ค. 2026

การผ่าตัดแบบ Day Surgery คืออะไร กลับบ้านวันเดียวได้ไหม | Sapiens Hospital
Day Surgery หรือการผ่าตัดแบบกลับบ้านวันเดียว คือการผ่าตัดที่วางแผนให้ผู้ป่วยเข้ารับการผ่าตัดและกลับบ้านได้ภายในวันเดียว โดยต้องผ่านการประเมินความพร้อมก่อนผ่าตัด ควบคุมปวด คลื่นไส้ และเฝ้าระวังหลังผ่าตัดอย่างปลอดภัย
เมื่อพูดถึง “การผ่าตัด” หลายคนมักนึกถึงการนอนโรงพยาบาลหลายวัน งดน้ำงดอาหารนานๆ มีแผลใหญ่ต้องพักฟื้นนาน และต้องเตรียมใจเหมือนเป็นเรื่องใหญ่มากเสมอ
แต่ในปัจจุบัน การผ่าตัดหลายชนิดเปลี่ยนไปมากเทคนิคการผ่าตัดแผลเล็กขึ้น ยาระงับความรู้สึกออกฤทธิ์สั้นและปลอดภัยขึ้น การควบคุมความปวดดีขึ้น
ระบบการดูแลก่อนและหลังผ่าตัดเป็นมาตรฐานมากขึ้น จึงเกิดแนวทางการรักษาที่เรียกว่า "Day Surgery" หรือ "การผ่าตัดแบบกลับบ้านวันเดียว"
หลายคนได้ยินคำนี้แล้วรู้สึกสนใจ แต่ก็ยังมีคำถามตามมา เช่น
Day Surgery คืออะไร
"Day Surgery" หรือ "same day surgery / ambulatory surgery" คือการผ่าตัดหรือหัตถการที่วางแผนให้ผู้ป่วยเข้ารับการรักษา ผ่าตัด พักฟื้นหลังผ่าตัด และกลับบ้านได้ภายในวันเดียวกัน โดยไม่ต้องนอนค้างคืนในโรงพยาบาล
คำสำคัญคือ “วางแผนไว้ตั้งแต่ต้น” Day Surgery ไม่ใช่การรีบให้คนไข้กลับบ้านเร็ว ๆ โดยไม่ประเมิน แต่เป็นระบบการดูแลที่เริ่มตั้งแต่ก่อนผ่าตัด เช่น การคัดเลือกผู้ป่วย การประเมินโรคประจำตัว การเลือกวิธีระงับความรู้สึก การวางแผนยาแก้ปวด การป้องกันคลื่นไส้อาเจียน และการกำหนดเกณฑ์ว่าผู้ป่วยพร้อมกลับบ้านเมื่อไร ดังนั้น Day Surgery ที่ดีจึงไม่ใช่ “ผ่าตัดเร็วที่สุด” แต่คือ "ผ่าตัดอย่างเหมาะสม ฟื้นตัวดี และกลับบ้านได้อย่างปลอดภัย"
Day Surgery ต่างจากการผ่าตัดเล็กอย่างไร
หลายคนเข้าใจว่า Day Surgery คือการผ่าตัดเล็กเท่านั้น แต่จริง ๆ แล้วไม่เหมือนกันทั้งหมด "การผ่าตัดเล็ก" มักหมายถึงหัตถการขนาดเล็ก เช่น ตัดซีสต์ ตัดก้อนใต้ผิวหนัง เย็บแผล หรือระบายหนอง ซึ่งอาจทำภายใต้ยาชาเฉพาะที่และใช้เวลาสั้นแต่ "Day Surgery" เป็นแนวคิดที่กว้างกว่า อาจรวมถึงการผ่าตัดที่ต้องใช้ยาระงับความรู้สึกเฉพาะส่วนหรือ ดมยาสลบได้ หากเป็นการผ่าตัดที่เหมาะสม ผู้ป่วยได้รับการคัดเลือกดี และมีระบบดูแลหลังผ่าตัดที่ปลอดภัย
ตัวอย่างหัตถการที่อาจทำแบบ Day Surgery ในผู้ป่วยที่เหมาะสม เช่น
กลับบ้านวันเดียวได้จริงหรือไม่
คำตอบคือ "ได้ในผู้ป่วยที่เหมาะสม และเมื่อผ่านเกณฑ์ความปลอดภัยหลังผ่าตัด" หลังผ่าตัด ผู้ป่วยจะถูกดูแลในห้องพักฟื้น เพื่อประเมินว่า
ใครบ้างที่เหมาะกับ Day Surgery ผู้ป่วยที่เหมาะกับ Day Surgery มักมีลักษณะดังนี้
ใครบ้างที่อาจไม่เหมาะกับ Day Surgery
แพทย์อาจแนะนำให้นอนโรงพยาบาลหรือสังเกตอาการนานขึ้นในผู้ป่วยบางกลุ่ม เช่น
ก่อนทำ Day Surgery ต้องเตรียมตัวอย่างไร
การเตรียมตัวก่อนผ่าตัดเป็นส่วนสำคัญมาก เพราะความปลอดภัยของ Day Surgery เริ่มตั้งแต่ก่อนเข้าห้องผ่าตัด ไม่ใช่หลังผ่าตัดเสร็จแล้ว
1. แจ้งโรคประจำตัวและยาที่ใช้อยู่ทั้งหมดควรแจ้งแพทย์เรื่องโรคประจำตัว เช่น เบาหวาน ความดัน โรคหัวใจ โรคปอด โรคไต โรคตับ ภาวะเลือดออก
ง่าย หรือประวัติแพ้ยา ควรนำรายชื่อยาทั้งหมดมาด้วย รวมถึง
2. งดน้ำและอาหารตามคำแนะนำ
การงดอาหารและน้ำก่อนผ่าตัดช่วยลดความเสี่ยงการสำลักขณะได้รับยาระงับความรู้สึก แพทย์หรือทีมวิสัญญี จะให้คำแนะนำชัดเจนว่าต้องงดอาหารแข็ง นม น้ำหวาน หรือดื่มน้ำใสได้ถึงเวลาใดไม่ควรแอบกินอาหารเพราะกลัวหิว เพราะอาจทำให้ต้องเลื่อนผ่าตัดเพื่อความปลอดภัย
3. เตรียมผู้ดูแลพากลับบ้าน
หากมีการให้ยานอนหลับ ยาระงับความรู้สึก หรือดมยาสลบ ผู้ป่วยไม่ควรขับรถกลับเอง และควรมีผู้ใหญ่ที่เชื่อถือได้พากลับบ้าน โดยทั่วไป หลังได้รับยาระงับความรู้สึก ควรหลีกเลี่ยงการขับรถ ดื่มแอลกอฮอล์ เซ็นเอกสารสำคัญ หรือทำงานที่ต้องใช้การตัดสินใจสูงในช่วงเวลาที่แพทย์แนะนำ
4. เตรียมบ้านให้เหมาะกับการพักฟื้น
ควรเตรียมที่พักให้สะอาด เดินสะดวก มีคนช่วยดูแล อาหารย่อยง่าย ยาที่ต้องใช้หลังผ่าตัด และเบอร์ติดต่อโรงพยาบาลหากมีอาการผิดปกติ
5. ถามคำถามให้เข้าใจก่อนผ่าตัด ก่อนผ่าตัดควรถามแพทย์ให้ชัดเจน เช่น
หลังกลับบ้าน ต้องดูแลตัวเองอย่างไร
การกลับบ้านวันเดียวไม่ได้หมายความว่าหายดีทันที ผู้ป่วยยังต้องดูแลตัวเองตามคำแนะนำอย่างเคร่งครัด
หลังกลับบ้าน ควรติดต่อโรงพยาบาลหรือกลับมาพบแพทย์หากมีอาการต่อไปนี้
ข้อดีของ Day Surgery
Day Surgery มีข้อดีหลายประการเมื่อใช้ในผู้ป่วยและหัตถการที่เหมาะสม
Day Surgery เหมาะกับโรงพยาบาลแบบไหน
โรงพยาบาลที่ให้บริการ Day Surgery ควรมีระบบครบถ้วน เช่น
คำถามที่พบบ่อย
ผู้ป่วยบางรายสามารถกลับบ้านวันเดียวได้อย่างปลอดภัยบางรายควรนอนสังเกตอาการและบางรายอาจเหมาะกับการนอนโรงพยาบาลมากกว่า การตัดสินใจที่ดีที่สุดจึงไม่ใช่การถามว่า “กลับบ้านวันเดียวได้ไหม” เพียงอย่างเดียวแต่ควรถามว่า “สำหรับโรคของเรา การผ่าตัดแบบไหนปลอดภัยที่สุด และควรพักฟื้นอย่างไรจึงจะดีที่สุด” เพราะเป้าหมายของการผ่าตัดไม่ใช่แค่ผ่าเสร็จ แต่คือผ่าอย่างปลอดภัย ฟื้นตัวดี และกลับไปใช้ชีวิตได้อย่างมั่นใจ
สอบถามข้อมูลและนัดหมาย
โรงพยาบาลเซเปี้ยนซ์ Move Better : Live Better
โทร. 02-111-3703
เอกสารอ้างอิงทางวิชาการ
1. Bailey CR, Ahuja M, Bartholomew K, et al. Guidelines for day-case surgery 2019. Anaesthesia. 2019;74(6):778–792.
2. American Society of Anesthesiologists. Statement on Ambulatory Anesthesia and Surgery. Updated 2023.
3. Centre for Perioperative Care and British Association of Day Surgery. Day Surgery: Guidelines and Resources.
4. Chung F. A post-anesthetic discharge scoring system for home readiness after ambulatory surgery. Journal of Clinical Anesthesia. 1995;7(6):500–506.
5. Lee JH. Anesthesia for ambulatory surgery. Korean Journal of Anesthesiology. 2017;70(4):398–406.
6. Quemby DJ, Stocker ME. Day surgery development and practice: key factors for a successful pathway. BJA Education. 2014;14(6):256–261.
7. Society for Ambulatory Anesthesia. Consensus and guideline statements on ambulatory anesthesia patient selection and perioperative management.
8. Getting It Right First Time, Centre for Perioperative Care, British Association of Day Surgery. Day Case First: National Day Surgery Delivery Pack. 2024.
Day Surgery หรือการผ่าตัดแบบกลับบ้านวันเดียว คือการผ่าตัดที่วางแผนให้ผู้ป่วยเข้ารับการผ่าตัดและกลับบ้านได้ภายในวันเดียว โดยต้องผ่านการประเมินความพร้อมก่อนผ่าตัด ควบคุมปวด คลื่นไส้ และเฝ้าระวังหลังผ่าตัดอย่างปลอดภัย
เมื่อพูดถึง “การผ่าตัด” หลายคนมักนึกถึงการนอนโรงพยาบาลหลายวัน งดน้ำงดอาหารนานๆ มีแผลใหญ่ต้องพักฟื้นนาน และต้องเตรียมใจเหมือนเป็นเรื่องใหญ่มากเสมอ
แต่ในปัจจุบัน การผ่าตัดหลายชนิดเปลี่ยนไปมากเทคนิคการผ่าตัดแผลเล็กขึ้น ยาระงับความรู้สึกออกฤทธิ์สั้นและปลอดภัยขึ้น การควบคุมความปวดดีขึ้น
ระบบการดูแลก่อนและหลังผ่าตัดเป็นมาตรฐานมากขึ้น จึงเกิดแนวทางการรักษาที่เรียกว่า "Day Surgery" หรือ "การผ่าตัดแบบกลับบ้านวันเดียว"
หลายคนได้ยินคำนี้แล้วรู้สึกสนใจ แต่ก็ยังมีคำถามตามมา เช่น
- ผ่าตัดแล้วกลับบ้านวันเดียวปลอดภัยจริงหรือ?
- ใครเหมาะกับ Day Surgery?
- ผ่าตัดแบบนี้เหมือนผ่าตัดเล็กหรือไม่?
- ต้องมีคนพากลับบ้านไหม?
- ถ้ากลับบ้านแล้วปวดหรือมีปัญหา จะทำอย่างไร?
Day Surgery คืออะไร
"Day Surgery" หรือ "same day surgery / ambulatory surgery" คือการผ่าตัดหรือหัตถการที่วางแผนให้ผู้ป่วยเข้ารับการรักษา ผ่าตัด พักฟื้นหลังผ่าตัด และกลับบ้านได้ภายในวันเดียวกัน โดยไม่ต้องนอนค้างคืนในโรงพยาบาล
คำสำคัญคือ “วางแผนไว้ตั้งแต่ต้น” Day Surgery ไม่ใช่การรีบให้คนไข้กลับบ้านเร็ว ๆ โดยไม่ประเมิน แต่เป็นระบบการดูแลที่เริ่มตั้งแต่ก่อนผ่าตัด เช่น การคัดเลือกผู้ป่วย การประเมินโรคประจำตัว การเลือกวิธีระงับความรู้สึก การวางแผนยาแก้ปวด การป้องกันคลื่นไส้อาเจียน และการกำหนดเกณฑ์ว่าผู้ป่วยพร้อมกลับบ้านเมื่อไร ดังนั้น Day Surgery ที่ดีจึงไม่ใช่ “ผ่าตัดเร็วที่สุด” แต่คือ "ผ่าตัดอย่างเหมาะสม ฟื้นตัวดี และกลับบ้านได้อย่างปลอดภัย"
Day Surgery ต่างจากการผ่าตัดเล็กอย่างไร
หลายคนเข้าใจว่า Day Surgery คือการผ่าตัดเล็กเท่านั้น แต่จริง ๆ แล้วไม่เหมือนกันทั้งหมด "การผ่าตัดเล็ก" มักหมายถึงหัตถการขนาดเล็ก เช่น ตัดซีสต์ ตัดก้อนใต้ผิวหนัง เย็บแผล หรือระบายหนอง ซึ่งอาจทำภายใต้ยาชาเฉพาะที่และใช้เวลาสั้นแต่ "Day Surgery" เป็นแนวคิดที่กว้างกว่า อาจรวมถึงการผ่าตัดที่ต้องใช้ยาระงับความรู้สึกเฉพาะส่วนหรือ ดมยาสลบได้ หากเป็นการผ่าตัดที่เหมาะสม ผู้ป่วยได้รับการคัดเลือกดี และมีระบบดูแลหลังผ่าตัดที่ปลอดภัย
ตัวอย่างหัตถการที่อาจทำแบบ Day Surgery ในผู้ป่วยที่เหมาะสม เช่น
- ตัดก้อนใต้ผิวหนัง ซีสต์ หรือก้อนไขมัน
- ผ่าระบายฝีหรือหนองบางชนิด
- ผ่าตัดไส้เลื่อนบางราย
- ผ่าตัดริดสีดวงบางวิธี
- ผ่าตัดผ่านกล้องบางชนิดในผู้ป่วยที่เหมาะสม
- ส่องกล้องหรือหัตถการวินิจฉัยบางอย่าง
- หัตถการทางออร์โธปิดิกส์หรือเวชศาสตร์การกีฬาในบางกรณี
- หัตถการทาง pain intervention หรือ procedure บางชนิดที่ไม่ต้องนอนค้างคืน
กลับบ้านวันเดียวได้จริงหรือไม่
คำตอบคือ "ได้ในผู้ป่วยที่เหมาะสม และเมื่อผ่านเกณฑ์ความปลอดภัยหลังผ่าตัด" หลังผ่าตัด ผู้ป่วยจะถูกดูแลในห้องพักฟื้น เพื่อประเมินว่า
- รู้สึกตัวดี
- หายใจได้ดี
- ความดัน ชีพจร และออกซิเจนคงที่
- ปวดแผลอยู่ในระดับที่ควบคุมได้
- คลื่นไส้อาเจียนไม่มาก
- ไม่มีเลือดออกผิดปกติ
- สามารถดื่มน้ำหรือรับประทานอาหารเบา ๆ ได้ในรายที่เหมาะสม
- เดินหรือเคลื่อนไหวได้ตามเกณฑ์ของหัตถการนั้น
- มีผู้ดูแลพากลับบ้าน
ใครบ้างที่เหมาะกับ Day Surgery ผู้ป่วยที่เหมาะกับ Day Surgery มักมีลักษณะดังนี้
- สุขภาพโดยรวมค่อนข้างดี หรือโรคประจำตัวควบคุมได้
- การผ่าตัดไม่ซับซ้อนมาก
- คาดว่าหลังผ่าตัดจะควบคุมความปวดได้ด้วยยา
- ความเสี่ยงเลือดออกหรือภาวะแทรกซ้อนไม่สูง
- ไม่มีภาวะหายใจลำบากหรือหัวใจไม่คงที่
- สามารถดูแลตัวเองเบื้องต้นที่บ้านได้
- มีผู้ใหญ่ที่เชื่อถือได้พากลับบ้านและอยู่ดูแลหลังผ่าตัด
- บ้านหรือที่พักไม่ไกลเกินไปจากสถานพยาบาลในกรณีฉุกเฉิน
- ผู้ป่วยเข้าใจคำแนะนำและสามารถติดต่อโรงพยาบาลได้หากมีปัญหา
ใครบ้างที่อาจไม่เหมาะกับ Day Surgery
แพทย์อาจแนะนำให้นอนโรงพยาบาลหรือสังเกตอาการนานขึ้นในผู้ป่วยบางกลุ่ม เช่น
- โรคหัวใจหรือโรคปอดที่ยังควบคุมไม่ดี
- มีภาวะหยุดหายใจขณะหลับรุนแรงและยังไม่ได้รับการดูแลเหมาะสม
- เบาหวานที่ควบคุมน้ำตาลไม่ได้ หรือมีความเสี่ยงน้ำตาลต่ำหลังผ่าตัด
- ความดันโลหิตสูงมากหรือไม่คงที่
- ใช้ยาละลายลิ่มเลือดหรือยาต้านเกล็ดเลือดที่ต้องวางแผนพิเศษ
- มีประวัติแพ้ยาสลบหรือภาวะแทรกซ้อนจากยาระงับความรู้สึก
- การผ่าตัดมีโอกาสเสียเลือดมากหรือปวดมากหลังผ่าตัด
- ผู้ป่วยสูงอายุที่เปราะบางมากหรือช่วยเหลือตัวเองได้น้อย
- ไม่มีญาติหรือผู้ดูแลพากลับบ้าน
- อยู่ไกลจากโรงพยาบาลมากและไม่สามารถกลับมาได้สะดวกหากมีปัญหา
- ไม่สามารถเข้าใจหรือปฏิบัติตามคำแนะนำหลังผ่าตัดได้
ก่อนทำ Day Surgery ต้องเตรียมตัวอย่างไร
การเตรียมตัวก่อนผ่าตัดเป็นส่วนสำคัญมาก เพราะความปลอดภัยของ Day Surgery เริ่มตั้งแต่ก่อนเข้าห้องผ่าตัด ไม่ใช่หลังผ่าตัดเสร็จแล้ว
1. แจ้งโรคประจำตัวและยาที่ใช้อยู่ทั้งหมดควรแจ้งแพทย์เรื่องโรคประจำตัว เช่น เบาหวาน ความดัน โรคหัวใจ โรคปอด โรคไต โรคตับ ภาวะเลือดออก
ง่าย หรือประวัติแพ้ยา ควรนำรายชื่อยาทั้งหมดมาด้วย รวมถึง
- ยาละลายลิ่มเลือด
- ยาต้านเกล็ดเลือด
- ยาเบาหวาน
- ยาความดัน
- ยาสมุนไพร
- อาหารเสริม
- ยาแก้ปวดที่กินประจ
- ยานอนหลับหรือยาคลายกังวล
เพราะยาบางชนิดต้องหยุดก่อนผ่าตัด บางชนิดต้องกินต่อ และบางชนิดต้องปรับเวลาให้เหมาะสม ไม่ควรหยุดยาเองโดยไม่ปรึกษาแพทย์
2. งดน้ำและอาหารตามคำแนะนำ
การงดอาหารและน้ำก่อนผ่าตัดช่วยลดความเสี่ยงการสำลักขณะได้รับยาระงับความรู้สึก แพทย์หรือทีมวิสัญญี จะให้คำแนะนำชัดเจนว่าต้องงดอาหารแข็ง นม น้ำหวาน หรือดื่มน้ำใสได้ถึงเวลาใดไม่ควรแอบกินอาหารเพราะกลัวหิว เพราะอาจทำให้ต้องเลื่อนผ่าตัดเพื่อความปลอดภัย
3. เตรียมผู้ดูแลพากลับบ้าน
หากมีการให้ยานอนหลับ ยาระงับความรู้สึก หรือดมยาสลบ ผู้ป่วยไม่ควรขับรถกลับเอง และควรมีผู้ใหญ่ที่เชื่อถือได้พากลับบ้าน โดยทั่วไป หลังได้รับยาระงับความรู้สึก ควรหลีกเลี่ยงการขับรถ ดื่มแอลกอฮอล์ เซ็นเอกสารสำคัญ หรือทำงานที่ต้องใช้การตัดสินใจสูงในช่วงเวลาที่แพทย์แนะนำ
4. เตรียมบ้านให้เหมาะกับการพักฟื้น
ควรเตรียมที่พักให้สะอาด เดินสะดวก มีคนช่วยดูแล อาหารย่อยง่าย ยาที่ต้องใช้หลังผ่าตัด และเบอร์ติดต่อโรงพยาบาลหากมีอาการผิดปกติ
5. ถามคำถามให้เข้าใจก่อนผ่าตัด ก่อนผ่าตัดควรถามแพทย์ให้ชัดเจน เช่น
- ทำหัตถการอะไร
- ใช้ยาชา บล็อกเส้นประสาท หรือดมยาสลบ
- แผลอยู่ตรงไหน
- เจ็บมากไหม
- ต้องพักงานกี่วัน
- อาบน้ำได้เมื่อไร
- ออกกำลังกายได้เมื่อไร* ต้องกลับมาตัดไหมหรือไม่
- อาการแบบไหนต้องรีบกลับมาโรงพยาบาล
- ผู้ป่วยรู้สึกตัวดี ไม่สับสน
- สัญญาณชีพคงที่
- หายใจปกติ ออกซิเจนเพียงพอ
- ปวดแผลอยู่ในระดับที่รับได้และควบคุมด้วยยาได้
- คลื่นไส้อาเจียนควบคุมได้
- ไม่มีเลือดออกผิดปกติ
- สามารถลุกนั่ง ยืน หรือเดินได้ตามความเหมาะสม
- ไม่มีภาวะแทรกซ้อนจากยาระงับความรู้สึก
- ได้รับคำแนะนำเรื่องยา การทำแผล อาหาร กิจกรรม และนัดติดตาม
- มีผู้ดูแลพากลับบ้าน
- ผู้ป่วยและผู้ดูแลเข้าใจสัญญาณอันตราย
หลังกลับบ้าน ต้องดูแลตัวเองอย่างไร
การกลับบ้านวันเดียวไม่ได้หมายความว่าหายดีทันที ผู้ป่วยยังต้องดูแลตัวเองตามคำแนะนำอย่างเคร่งครัด
- รับประทานยาตามแพทย์สั่ง ควรกินยาแก้ปวด ยาปฏิชีวนะ หรือยาอื่นตามแพทย์สั่งให้ถูกเวลา ไม่ควรรอให้ปวดมากแล้วค่อยกินยา เพราะการคุมปวดตั้งแต่ต้นจะช่วยให้ขยับตัว นอนหลับ และฟื้นตัวได้ดีขึ้น
- ดูแลแผลให้ถูกวิธี ควรทำแผลตามคำแนะน รักษาแผลให้แห้งและสะอาด ไม่แกะ ไม่เกา ไม่ทายาเอง และไม่เปลี่ยนวิธีทำแผลโดยไม่ได้ปรึกษาทีมรักษา
- ค่อยๆ กลับไปทำกิจกรรม บางหัตถการสามารถเดินเบา ๆ ได้เร็ว แต่บางหัตถการต้องหลีกเลี่ยงการยกของหนัก ออกแรง หรือออกกำลังกายช่วงแรก ควรทำตามคำแนะนำเฉพาะของแพทย์ เพราะแต่ละการผ่าตัดไม่เหมือนกัน
- รับประทานอาหารที่เหมาะสม หลังยาระงับความรู้สึก อาจเริ่มจากอาหารอ่อน ย่อยง่าย ดื่มน้ำเพียงพอ และหลีกเลี่ยงแอลกอฮอล์ หากมีคลื่นไส้ ควรกินทีละน้อย5. มีคนอยู่ดูแลในช่วงแรก โดยเฉพาะคืนแรกหลังผ่าตัด ควรมีผู้ดูแลอยู่ใกล้ ๆ เพื่อช่วยสังเกตอาการ พาเข้าห้องน้ หรือช่วยติดต่อโรงพยาบาลหากมีปัญหา
หลังกลับบ้าน ควรติดต่อโรงพยาบาลหรือกลับมาพบแพทย์หากมีอาการต่อไปนี้
- ไข้สูงหรือหนาวสั่น
- ปวดแผลมากขึ้นเรื่อย ๆ แม้กินยาแล้วไม่ดีขึ้น
- เลือดออกมากหรือซึมไม่หยุด
- แผลบวม แดง ร้อน มีหนอง หรือมีกลิ่นผิดปกติ
- คลื่นไส้อาเจียนมาก ดื่มน้ำไม่ได้
- หายใจลำบาก แน่นหน้าอก ใจสั่น หรือหน้ามืด
- ซึม สับสน หรือง่วงผิดปกติ
- ปัสสาวะไม่ออกในเวลาที่แพทย์แนะนำให้สังเกต
- ขาบวม ปวดน่อง หรือสงสัยลิ่มเลือด
- อาการใด ๆ ที่ผู้ป่วยหรือญาติรู้สึกไม่มั่นใจ
ข้อดีของ Day Surgery
Day Surgery มีข้อดีหลายประการเมื่อใช้ในผู้ป่วยและหัตถการที่เหมาะสม
- ฟื้นตัวในสิ่งแวดล้อมที่คุ้นเคย หลายคนพักผ่อนได้ดีกว่าที่บ้าน โดยเฉพาะผู้สูงอายุหรือผู้ที่นอนไม่หลับเมื่ออยู่โรงพยาบาล
- ลดเวลานอนโรงพยาบาล เมื่อไม่ต้องนอนค้างคืน ผู้ป่วยสามารถกลับไปพักฟื้นที่บ้านได้เร็วขึ้น และลดภาระเรื่องการลางานหรือการจัดการครอบครัว
- ลดความเสี่ยงบางอย่างจากการนอนโรงพยาบาล การนอนโรงพยาบาลนานขึ้นอาจเพิ่มความเสี่ยงบางอย่าง เช่น การติดเชื้อในโรงพยาบาลหรือภาวะสับสนในผู้สูงอายุบางราย Day Surgery ช่วยลดการอยู่โรงพยาบาลโดยไม่จำเป็น
- ประหยัดค่าใช้จ่ายในหลายกรณี เมื่อไม่ต้องนอนโรงพยาบาล ค่าใช้จ่ายบางส่วนอาจลดลง เช่น ค่าห้อง ค่าบริการพยาบาล และค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้องกับการนอนพักค้างคืน ทั้งนี้ขึ้นกับชนิดหัตถการและเงื่อนไขของแต่ละโรงพยาบาลหรือประกัน
- ใช้ทรัพยากรโรงพยาบาลอย่างมีประสิทธิภาพ Day Surgery ทำให้เตียงผู้ป่วยในถูกใช้กับผู้ป่วยที่จำเป็นต้องนอนจริง ๆ มากขึ้น และช่วยให้โรงพยาบาลดูแล
- ต้องคัดเลือกผู้ป่วยอย่างเหมาะสม
- ต้องมีระบบประเมินก่อนผ่าตัดที่ดี
- ต้องมีการควบคุมปวดและคลื่นไส้หลังผ่าตัด
- ต้องมีผู้ดูแลพากลับบ้าน
- ต้องมีช่องทางติดต่อโรงพยาบาลหลังกลับบ้าน
- ต้องมีการให้คำแนะนำหลังผ่าตัดที่ชัดเจน
- หากเกิดภาวะแทรกซ้อน อาจต้องกลับมารักษาหรือแอดมิต
Day Surgery เหมาะกับโรงพยาบาลแบบไหน
โรงพยาบาลที่ให้บริการ Day Surgery ควรมีระบบครบถ้วน เช่น
- การประเมินก่อนผ่าตัดโดยแพทย์
- ทีมวิสัญญีหรือทีมดูแลยาระงับความรู้สึกที่พร้อม
- ห้องผ่าตัดที่ได้มาตรฐาน
- ห้องพักฟื้นที่มีการเฝ้าระวัง
- ระบบควบคุมความปวดและคลื่นไส้
- เกณฑ์ประเมินก่อนกลับบ้าน
- คำแนะนำหลังผ่าตัดเป็นลายลักษณ์อักษร
- ช่องทางติดต่อเมื่อมีอาการผิดปกติ
- ความพร้อมในการรับกลับมาดูแลหากมีภาวะแทรกซ้อน
คำถามที่พบบ่อย
- Day Surgery คืออะไร
Day Surgery คือการผ่าตัดหรือหัตถการที่วางแผนให้ผู้ป่วยเข้ารับการรักษา ผ่าตัด พักฟื้น และกลับบ้านได้ภายในวันเดียว โดยต้องผ่านการประเมินความพร้อมก่อนผ่าตัดและหลังผ่าตัดอย่างปลอดภัย - Day Surgery ปลอดภัยไหม
ปลอดภัยในผู้ป่วยและหัตถการที่เหมาะสม หากมีการคัดเลือกผู้ป่วย ประเมินก่อนผ่าตัด ดูแลยาระงับความรู้สึกควบคุมปวด และประเมินความพร้อมก่อนกลับบ้านตามมาตรฐาน - ผ่าตัดแบบ Day Surgery
ต้องดมยาสลบไหมไม่เสมอไป บางหัตถการใช้ยาชาเฉพาะที่ บางหัตถการใช้ยาระงับความรู้สึกเฉพาะส่วน และบางหัตถการอาจใช้ยาดมสลบ ขึ้นกับชนิดการผ่าตัดและการประเมินของแพทย์ - ผ่าตัดแล้วขับรถกลับเองได้ไหม
โดยทั่วไป หากได้รับยานอนหลับ ยาระงับความรู้สึก หรือดมยาสลบ ไม่ควรขับรถกลับเอง ควรมีญาติหรือผู้ดูแลพากลับบ้าน และควรหลีกเลี่ยงการขับรถตามระยะเวลาที่แพทย์แนะนำ - หลังผ่าตัดกลับบ้านแล้วปวดมาก ทำอย่างไร
ควรกินยาแก้ปวดตามแพทย์สั่ง หากปวดมากขึ้นเรื่อย ๆ ยาเอาไม่อยู่ มีเลือดออก แผลบวมแดง มีไข้ หรือมีอาการผิดปกติอื่น ควรติดต่อโรงพยาบาลหรือกลับมาพบแพทย์ - Day Surgery ต้องมีคนเฝ้าไหม
ควรมีผู้ดูแลพากลับบ้านและอยู่ดูแลในช่วงแรก โดยเฉพาะคืนแรกหลังผ่าตัด เพื่อช่วยสังเกตอาการและช่วยเหลือหากเกิดปัญหา - ถ้าแพทย์บอกให้แอดมิตหลังผ่าตัด แปลว่าผิดปกติไหม
ไม่เสมอไป บางครั้งแพทย์ให้นอนสังเกตอาการเพื่อความปลอดภัย เช่น ปวดมาก คลื่นไส้มาก มีโรคประจำตัวหรือยังไม่ผ่านเกณฑ์กลับบ้าน การแอดมิตในกรณีนี้เป็นการดูแลที่เหมาะสม ไม่ใช่ความล้มเหลวของการรักษา
ผู้ป่วยบางรายสามารถกลับบ้านวันเดียวได้อย่างปลอดภัยบางรายควรนอนสังเกตอาการและบางรายอาจเหมาะกับการนอนโรงพยาบาลมากกว่า การตัดสินใจที่ดีที่สุดจึงไม่ใช่การถามว่า “กลับบ้านวันเดียวได้ไหม” เพียงอย่างเดียวแต่ควรถามว่า “สำหรับโรคของเรา การผ่าตัดแบบไหนปลอดภัยที่สุด และควรพักฟื้นอย่างไรจึงจะดีที่สุด” เพราะเป้าหมายของการผ่าตัดไม่ใช่แค่ผ่าเสร็จ แต่คือผ่าอย่างปลอดภัย ฟื้นตัวดี และกลับไปใช้ชีวิตได้อย่างมั่นใจ
สอบถามข้อมูลและนัดหมาย
โรงพยาบาลเซเปี้ยนซ์ Move Better : Live Better
โทร. 02-111-3703
เอกสารอ้างอิงทางวิชาการ
1. Bailey CR, Ahuja M, Bartholomew K, et al. Guidelines for day-case surgery 2019. Anaesthesia. 2019;74(6):778–792.
2. American Society of Anesthesiologists. Statement on Ambulatory Anesthesia and Surgery. Updated 2023.
3. Centre for Perioperative Care and British Association of Day Surgery. Day Surgery: Guidelines and Resources.
4. Chung F. A post-anesthetic discharge scoring system for home readiness after ambulatory surgery. Journal of Clinical Anesthesia. 1995;7(6):500–506.
5. Lee JH. Anesthesia for ambulatory surgery. Korean Journal of Anesthesiology. 2017;70(4):398–406.
6. Quemby DJ, Stocker ME. Day surgery development and practice: key factors for a successful pathway. BJA Education. 2014;14(6):256–261.
7. Society for Ambulatory Anesthesia. Consensus and guideline statements on ambulatory anesthesia patient selection and perioperative management.
8. Getting It Right First Time, Centre for Perioperative Care, British Association of Day Surgery. Day Case First: National Day Surgery Delivery Pack. 2024.
บทความที่เกี่ยวข้อง
ที่ Sapiens Hospital เราไม่ได้ใช้แผนฟื้นฟูแบบทั่วไป แต่มีการประเมินแบบ Tailor-Made Recovery Program โดย แพทย์ผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทางด้าน Pain Intervention
22 ก.ย. 2025
นิ่วในถุงน้ำดีเกิดจากการตกผลึกของส่วนประกอบในน้ำดี เช่น คอเลสเตอรอล เม็ดสีจากน้ำดี หรือเกลือแร่บางชนิด จนกลายเป็นก้อนนิ่ว ขนาดของนิ่วอาจเล็กเท่าเม็ดทรายหรือใหญ่เป็นก้อนเดียวก็ได้
8 ก.ค. 2026
เจ็บเต้านม คลำได้ก้อน อย่าเพิ่งตกใจ แต่ไม่ควรปล่อยผ่านอาการเจ็บเต้านมหรือคลำได้ก้อน เป็นหนึ่งในอาการที่ทำให้ผู้หญิงจำนวนมากกังวลทันทีว่า “จะเป็นมะเร็งเต้านมหรือเปล่า”
9 ก.ค. 2026


